2025-09-01

SİGORTA PRİMLERİ VE İDARİ PARA CEZALARI HANGİ HALLERDE ZAMANAŞIMINA UĞRAR ? ZAMANAŞIMINA UĞRAYAN BORÇLAR İÇİN İŞVERENLER NASIL BİR YOL İZLEMELİ?

---

Bilindiği gibi, 5510 sayılı SGK Yasasının 93 üncü maddesine göre, SGK’nın gerek prim borçları, gerekse İPC gibi diğer alacakları ödeme sürelerinin dolduğu tarihi takip eden takvim yılı başından itibaren 10 yıllık zamanaşımına tabi bulunmaktadır.

Diğer taraftan, söz konusu borçların tahsili hakkında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine istinaden işlemler yapılmaktadır. 

Zamanaşımını kesen sebepler 6183 sayılı Kanunun 103'üncü maddesinde, zamanaşımının işlememesi  ise 6183 sayılı Kanun'un 104'üncü maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 91'inci maddesinde açıklanmıştır.

Öte yandan, yine 5510 sayılı Kanunun 93 üncü maddesine istinaden söz konusu borçlar;

-Mahkeme kararı sonucunda doğmuş ise mahkeme kararının kesinleşme tarihinden,

-Denetimle görevli memurlarca yapılan tespitlerden doğmuş ise rapor tarihinden,

-Kamu idarelerinin denetim elemanlarınca yapılan incelemelerden doğmuş ise bu incelemelerin sonuçlarının Kuruma intikal ettiği tarihten,

-Bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulmuş kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden doğmuş ise bu bilgi ve belgelerin Kuruma intikal ettiği tarihten,

İtibaren zamanaşımı 10 yıl olarak uygulanmaktadır.

SGK Başkanlığınca yayımlanan 25.08.2025 tarihli, 2025/12 sayılı genelgede, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun kararı dikkate alınarak, zamanaşımına giren borçlar hakkında aşağıdaki gibi işlem yapılacağı belirtilmiş bulunmaktadır:

1- İcra takibine geçilmemiş borçlarda;

Bu borçlarınKurumca zamanaşımına girdiğinin anlaşılması halinde,borçların ödenebileceği düşüncesinden hareketle, borçlulara “Borç Bilgilendirme Formu” gönderilmek suretiyle borcun 15 gün içinde ödenmesi istenilecektir. Henüz icra takibine geçilmemiş olan bu tür borçların işverence ödenmesi zorunlu değildir. Nitekim, genelgede borcun işverence veya sigortalının kendi isteğiyle (rızaen) ödenmesi durumunda kabul edileceği belirtilmektedir.

2-  İcra takibine başlanmış borçlarda;

Bilindiği gibi, ödeme emrinin borçluya tebliği ile icra takibi başlamış olmaktadır.  6183 sayılı Kanunun 58 inci maddesine göre, borçlulara gönderilen ödeme emirlerine karşı 15 gün içinde itiraz edilmesi gerekmektedir.  Borçluların bu süre içinde zamanaşımından bahisle Kuruma itiraz etmeleri durumunda durum Kurumca incelenecek ve borcun zamanaşımına uğradığına karar verilirse icra takibi iptal edilecektir.

Borcun bir kısmı zamanaşımına girmişse, bu kez sadece zamanaşımına giren kısma ilişkin icra takibi iptal olunacaktır.

3- Zamanaşımına giren borçların diğer mevzuata etkisi;

Zamanaşımına girmiş olan borçlar;

-Prim teşviklerinde, asgari ücret desteğinde ve 4  (imalat sektöründe 5) puanlık prim

indiriminde,

-4/b kapsamındaki sigortalıların sağlık hizmetlerinden yararlanmalarında,

-KDV mahsubu ile gelen tutarların borçlara mahsubunda,

-Asgari işçilik uygulaması sonucunda işverenlere tebliğ olunan fark prim borçlarına karşı

işverenlerce borcun zamanaşımına girdiği ileri sürülerek itiraz edilmesi halinde,

        *İhaleli işlerde teminatın iadesi amacıyla ilişiksizlik belgesi,

        *Özel nitelikteki inşaat işyerlerinde ise iskan belgesi alınabilmesi için gerekli olan “Borcu yoktur” belgesi düzenlenmesinde,

Borç olarak değerlendirilmeyerek Kurumca gerekli işlemler yapılacaktır.

 

Hadi EYCE

SGK Uzmanı